Leon Zdzisław Stroiński
Słowo wstępne Julia Hartwig Opracowanie Hanna Zofia Etemadi Projekt okładki Zofia Kopel-Szulc
Wydanie I Lublin: Norbertinum, 2011 Objętość 158, [1] s., 28 s. il. Format 140 x 220 mm Oprawa miękka klejona ISBN 978-83-7222-454-5
[ Poezja, proza poetycka, publicystyka ]
Książka dotowana przez: Urząd do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, Urząd Miasta Zamość, Okręgową Radę Adwokacką w Lublinie
O książce
Po 30 latach od ostatniej edycji utworów Leona Zdzisława Stroińskiego wydawnictwo Norbertinum tomem Chmura. Portret poety przypomina sylwetkę i twórczość utalentowanego, młodego poety, który 16 sierpnia 1944 roku, wraz z Tadeuszem Gajcym, poległ w Powstaniu Warszawskim. W tomie Czytelnicy znajdą – oprócz już znanych – utwory dotychczas niepublikowane, odczytane z rękopisów Poety, unikatowe fotografie i dokumeny. Tom wierszy poprzedza wspomnienie Julii Hartwig o Zdzisławie Stroińskim oraz artykuł Hanny Zofii Etemadi, reżyserki filmu dokumentalnego Ślady – Leon Zdzisław Stroiński.
O Autorze
Julia Hartwig, fragm. Słowa wstępnego:
Zdzisław Stroiński był osobowością bardzo interesującą. Już samym swoim wyglądem budził sympatię. Był to piękny chłopiec z blond czupryną, z dużymi, wymownymi oczami, miał bardzo ładne, delikatne obejście. [...] Dowiedzieliśmy się pewnego dnia, że aresztowano pod pomnikiem Kopernika dwóch spośród trzech młodych ludzi, którzy składali tam kwiaty, jakby dla podkreślenia, że Kopernik nie był Niemcem, że związany był z Polską. Ci trzej to byli: Leon Zdzisław Stroiński, Tadeusz Gajcy i Wacław Bojarski. Aresztowano śmiertelnie rannego Bojarskiego i Stroińskiego, a Gajcy zdołał zbiec. Stroiński przesiedział kilka miesięcy na Pawiaku, a byłby siedział na pewno dłużej, gdyby nie rozpaczliwe starania jego ojca, któremu udało się jakimś cudem wydostać syna z więzienia. Stroiński jest dla mnie poetą bliskim. Uprawiał bardzo rzadką formę poetycką – poemat prozą. Jest to gatunek, który ja także uprawiałam, i to mnie jakoś z nim łączy. Jest tu również pewne podobieństwo w stosunku do świata, poczucie jego bliskości i zarazem bezwzględności.
Leon Zdzisław Stroiński – urodził się 29 listopada 1921 r. w Warszawie, zginął 16 sierpnia 1944 r. tamże. Polski poeta pokolenia „Kolumbów”, żołnierz Armii Krajowej. Urodził się w rodzinie inteligenckiej; ojciec jego, Józef Stroiński, był radcą prawnym Ordynacji Zamoyskich. Wczesną młodość spędził w Zamościu. W 1941 r. rozpoczął studia prawa i filologii polskiej na tajnym Uniwersytecie Warszawskim. Od 1942 roku należał do grupy polonistów skupionych wokół konspiracyjnego miesięcznika „Sztuka i Naród”. Był żołnierzem AK, ukończył tajną podchorążówkę. Aresztowany 25 maja 1943 roku podczas składania wieńca (wraz z Wacławem Bojarskim i Tadeuszem Gajcym) pod pomnikiem Mikołaja Kopernika (w 400. rocznicę śmierci uczonego) i osadzony na Pawiaku. Niezidentyfikowany, zwolniony 19 lipca 1943 roku. Zginął 16 sierpnia 1944 r., w Powstaniu Warszawskim, wraz z poetą Tadeuszem Gajcym na Starym Mieście, po wysadzeniu przez Niemców kamienicy przy ul. Przejazd. W swojej twórczości nawiązywał do poetyki Awangardy Krakowskiej, sięgał po realia wojny i okupacji, także doświadczeń z Pawiaka (cykl liryków prozą Okno 1943). Tworzył wizyjno-metaforyczne obrazy, pełne akcentów prometejskich i mesjanistycznych.
|