Księgarnia - Historia
Ignacy Czuma. Uczony i polityk  Cena: 21.00 zł
Daniel Chraniuk

Wydanie I
Lublin: Norbertinum, 2012
Objętość 218, [1] s. + 12 s. fot. kolor.
Format 147 x 208 mm
Oprawa miękka klejona
ISBN 978-83-7222-472-9

[ Biografia prof. Ignacego Czumy ]

O książce

W 2013 roku minęło 50 lat od śmierci prof. dra Ignacego Czumy (1891–1963), wybitnego myśliciela i działacza katolickiego, profesora prawa, dziekana i prorektora KUL, społecznika i polityka. Jego działalność i bezkompromisowa postawa wobec reżimu hitlerowskiego i komunistycznego były w okresie powojennym przyczyną ciągłej inwigilacji przez Urząd Bezpieczeństwa, procesu i ostatecznie uwięzienia. Postać Ignacego Czumy, skazana na zapomnienie poprzez celowe przemilczanie jego zasług i prac, niewątpliwie zasługuje na przywrócenie przynależnego jej miejsca w gronie zasłużonych dla KUL-u, Lublina i dla powojennych dziejów Polski.

Celem książki jest przekazanie młodemu pokoleniu (a starszemu – przypomnienie lub uświadomienie) wiedzy o drodze życiowej człowieka mogącego niewątpliwie stanowić istotny punkt odniesienia dla współczesnych dyskusji o patriotyzmie, o wartościach społecznych, o odpowiedzialności za dobro wspólne. Publikacja ta ma walor przede wszystkim solidnego i wiarygodnego źródła wiedzy o życiu i działalności Profesora. Oparta została na szczegółowej kwerendzie w archiwach IPN i w Archiwum Lubelskim, dając pierwszy, solidny obraz biografii i zasług Ignacego Czumy.

O Ignacym Czumie

Ignacy Czuma (1891–1963) studiował prawo na Uniwersytecie Jagiellońskim. Studia przerwała I wojna światowa. Absolutorium otrzymał 31 XII 1918 r. Państwowy egzamin sądowy zdał 15 III 1921 r., a w styczniu 1922 r. obronił rozprawę doktorską. W październiku 1922 r. rozpoczął pracę na Wydziale Prawa i Nauk Społeczno-Ekonomicznych Uniwersytetu Lubelskiego (wykłady i seminarium z zakresu prawa skarbowego). Odtąd do końca życia był związany z Lublinem.
W okresie międzywojennym był aktywnym mówcą Tygodni Społecznych Katolickiego Stowarzyszenia Studentów „Odrodzenie”. W 1925 r. założył, jako jedno z pierwszych w kraju, Towarzystwo Ekonomiczne w Lublinie i był jego wieloletnim prezesem. Działał aktywnie w lubelskiej Akcji Katolickiej i Towarzystwie Wiedzy Chrześcijańskiej. Należał także do Stowarzyszenia Inteligencji Katolickiej i był członkiem założycielem Towarzystwa Naukowego Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego. W 1927 r. prof. Czuma został wybrany radnym miasta Lublina, jednak na skutek sprzeczek partyjnych i sprzeciwu wobec wysokiego deficytu budżetowego zrezygnował z zajmowanego stanowiska już po pół roku.
W 1930 r. z ramienia Bezpartyjnego Stronnictwa Katolicko-Ludowego uzyskał mandat poselski (1930–1935) i współpracował w tworzeniu ustawy akademickiej z 1933 r. i Konstytucji z kwietnia 1935 r. Będąc w Sejmie, wyjednał dla KUL-u prawo samodzielnego nadawania stopnia magistra. Po upływie kadencji prof. Czuma skupił się na pracy naukowej i stale powiększającej się rodzinie. Dochował się sześciu synów i czterech córek, dla których zawsze był autorytetem i wzorem do naśladowania.
Pod koniec lat 30. prof. Czuma został prezesem Polskiego Związku Zachodniego na województwo lubelskie i wołyńskie, a także prezesem Komitetu Przeciwkomunistycznego w Lublinie. Tuż przed wojną na lubelskiej uczelni obdarzono go wielkim zaufaniem wybrano prorektorem. W listopadzie 1939 r. został aresztowany przez gestapo i uwięziony na Zamku Lubelskim. Profesor dwukrotnie trafiał na listę śmierci. W wyniku interwencji szwajcarskiego przedstawiciela Czerwonego Krzyża w Polsce został skreślony z listy skazanych na śmierć. Ostatecznie został zwolniony z więzienia w marcu 1940 r. Okupację spędził w rodzinnych Niepołomicach, gdzie brał udział w kompletach tajnego nauczania. Do Lublina wrócił wiosną 1945 r. i związał się z organizacją Armia Krajowa – Delegatura Sił Zbrojnych – Wolność i Niezawisłość (od września 1945 – WiN). Został jej redaktorem propagandy, redagował i pisał dla niej liczne artykuły i broszury propagandowe.
W 1950 r. został aresztowany przez Urząd Bezpieczeństwa, a następnie w ustawionym procesie politycznym skazany za nieugiętą postawę na wysoką karę 10 lat więzienia. Po uwolnieniu prof. Czuma na krótko wrócił na Uniwersytet, po czym przedwcześnie wysłano go na emeryturę. Do końca życia pozostawał w centrum zainteresowania komunistycznej służby bezpieczeństwa. Zmarł ciężko chory w 1963 r.
Ignacy Czuma był wybitnym prawnikiem, zdeklarowanym antykomunistą, głęboko wierzącym katolikiem i wychowawcą młodzieży; wobec studentów wymagającym, ale sprawiedliwym. Był znanym lubelskim społecznikiem i naukowcem cenionym w kręgach uniwersyteckich.


Spis treści

Wstęp
Rozdział I: Młodość i lata studiów. 1891-1922
Rozdział II: W Katolickim Uniwersytecie Lubelskim. 1922-1939
Rozdział III: Kariera polityczna. 1927-1935
Rozdział IV: Działalność społeczna. 1923-1939
Rozdział V: Okupacja i lata powojenne. 1939-1950
Rozdział VI: Aresztowanie, śledztwo, proces, więzienie. 1950-1953
Rozdział VII: Po wyjściu z więzienia. 1953-1963
Zakończenie
Bibliografia
Indeks osób
Wykaz skrótów


« powrót
Ilość